Sert Sporlar “Akıllara” Zarar


Dila Altındiş

Ülkemizde özellikle üniversite öğrencileri arasında giderek yaygınlaşan Amerikan futbolu ve beyin sarsıntısı arasındaki ilişki yavaş yavaş bariz bir hal alıyor. Boston Üniversitesi’ndeki araştırmacılar tarafından açıklanan yeni bulgular, bu kez futbola bakış açımızı sarsacak türden! Hayatlarını kaybetmiş 200 Amerikan futbolu oyuncusunun beyin taramaları, oyuncuların yüzde 90’ından fazlasında aynı beyin hastalığının belirtilerini ortaya koydu.

Araştırma sonucunda aileleri tarafından beyinleri bağışlanan profesyonel oyuncularında dejeneratif bir beyin hastalığı olan kronik travmatik ensefalopatiye (CTE) rastlandı. Beyinin defalarca darbe alması sonucunda gelişen Kronik Travmatik Ensefalopati, zaman içinde ilerleyerek öğrenme güçlüğü, hafıza kaybı ve depresyon gibi belirtilerle kendini gösteriyor.

Profesyonel Amerikan futbol liginde oynamış 200’den fazla oyuncunun 177’sinde yani yüzde 87’si kadar büyük bir çoğunluğunda belirli hasarların geliştiğini saptayan araştırmacılar, oyuncuların yüzde 71’inin hastalığı ağır yaşadığını söyledi. Ayrıca futbol oyuncularının yakın çevresine, ölmeden önce kendilerinde ciddi bir davranış değişikliği gözleyip gözlemedikleri sorularak yaşamış olabilecekleri depresyon, anksiyete, apati gibi durumların ipuçları arandı. Araştırmadaki 111 kişi için yapılan inceleme sonucunda, hastalığı ağır geçirenlerin yüzde 96’sı, hafif geçirenlerin ise yüzde 89’unun düşünme bozuklukları, hafıza, dil ve öfke sorunu yaşadığı anlaşıldı.

Araştırmacılar genel olarak futbola erken yaşta başlamanın da hastalıkla ilgili olabileceğini söylüyor. Araştırmada yer alan bağışçılar profesyonel olarak ortalama 15 yıl futbol oynamışlardı. Sahanın çeşitli alanlarında pozisyon alan oyunculardı, yani hücum ya da savunmada oynamalarının önemi yok. Fakat söz konusu araştırmanın omuzluk ve kask takılan Amerikan futbolu için geçerli olduğunu hatırlatmak gerek belki. Ligin şampiyonluk maçı olan Super Bowl’un dünyanın en çok izlenen spor etkinliği olduğu düşünülürse futbolcuların günümüz gladyatörleri olduklarına kimse itiraz etmeyecektir. Şimdi dünyanın dört bir yanındaki futbol sevdalıları kendilerine aynı soruyu sormaya başlıyor: Değer mi?

Araştırma, futbolseverler kadar beyin travması nedeniyle kendilerine milyonlarca dolar değerinde binlerce tazminat davası açılmış bulunan futbol kulüpleri açısından önem taşıyor. 

KAYNAKLAR

  • 1. http://time.com/4871597/degenerative-brain-disease-cte-football/