Mars Yolcusu Kalmasın


Dila Altındiş

İnsan çok-gezegenli bir tür mü oluyor?

Kanadalı bir firma, gezegenlerarası yolculuğun önündeki en büyük iki engeli aştığını öne sürdü. Bilim çevrelerinden bu iddiaya ciddi bir itiraz gelmediği gibi, NASA’nın da “misyon”u desteklediğine dair belirtiler var.

Elon Musk, kendisini dünyanın 83. en zengin insanı yapan yaklaşık 13 milyar dolarlık servetiyle Kanadalı bir işadamı, yatırımcı, mühendis ve mucit. Üst düzey görevler üstlendiği Tesla Motors, SolarCity, Open AI, Zip2 gibi başkalarının yanı sıra, fantastik projesiyle son günlerde çok konuşulan SpaceX firmasının da sahibi.

İşte bu Elon Musk, geçtiğimiz günlerde Meksika’da yapılan International Astronautical Conference’da bir sunum yaptı ve başlıktaki soruya “evet” diye cevap vermekle kalmayıp, firmasının çok yakında gerçekleştirmeyi planladığı bir rüyayı anlattı: Kızıl gezegen Mars’ı kolonize ederek insanoğlunu çok gezegenli bir tür haline getirmek. Musk’a göre insanlığın önünde iki yol vardı: Ya Dünya’da kalıp yok olma tehlikesine yenik düşmek ya da diğer gezegenleri kolonileştirmek. Dünya’ya yakınlığı ve benzerliği göz önüne alındığında ikinci şıkta başarı olasılığı en yüksek gezegen ise Mars’tı kendisine göre.

Boş bir vaat değil

Musk’ın bu rüyası yeni değil; sahibi olduğu SpaceX firmasının ürettiği insansız uzay aracı Dragon kapsülü ile 2018’de bu gezegene ineceği ve 2024’te de Mars’a insan göndereceği vaadinde bulunmuştu. SpaceX, yakıt olarak metan kullanan ve yeryüzündeki (muhtemelen Mars’ta da) en güçlü makine olan Raptor roketinin motorunu çoktan inşa etmiş, testler başarılı olmuştu. Firmanın daha önce ürettiği Falcon 9 aracının NASA ile Uluslararası Uzay İstasyonu’na kargo gönderme anlaşması imzalamış olması, bunun sadece bir rüya olmadığını gösterdiğinden, Meksika’daki bu sunum bilim dünyasının ilgi odağı oldu. Musk, kabaca 340 bin kg kuvvetlik bir itme güç sağlayan Raptor roketlerinin Falcon 9’dan üç kat daha kuvvetli olduğunu söylüyordu.

İsmi bilim kurgu filmlerindeki kadar fiyakalı olmasa da, 100 ton kargo (insan ya da malzeme) taşıma kapasitesine sahip Gezegenlerarası Taşıma Sistemi / Interplanetery Transport System: ITS) adlı uzay gemisini Mars’a itecek olan da işte bu Raptor motorları (40 adet!) olacaktı. 

Sunumu özellikle ilgi odağı yapansa, Musk’ın Mars’a insan gönderme meselesinde bugüne kadar aşılamayan mürettebatın sağlığı ve fon bulma gibi iki büyük sorunu nasıl bertaraf edeceğine dair anlatacaklarıydı.

100 doları veren 1 ayda orada!

Mevcut koşullarda Mars’a yolculuk altı ay sürüyor. Bunun mürettebat açısından anlamı, yerçekimsiz ortamda uzun süreli uzay yolculuğunun etkilerine maruz kalmak, yani kas ve kemik erimesi. Yerkürenin koruyucu manyetik alanından çıkar çıkmaz etkilerine maruz kalacakları güneş patlamaları ve radyasyon ise daha büyük endişe kaynağı.

İkinci sorun para. Geleneksel yöntemlerle yapılırsa Mars’a yolculuğun adam başı 10 milyar dolar gibi işi makul olmaktan çıkaran, astronomik bir maliyeti var. Bu durumda proje, 10 milyar dolara “ölmeye hazır” müşteriler bulmak zorunda.

Musk yaptığı sunumda bu iki sorunun da üstesinden gelme planını anlattı. İlk soruna getirdiği çözüm, bilim çevrelerini pek tatmin etmese de, ITS’nin iyi korunma açısına sahip tasarımı. Ama bununla yetinmiyor, yolculuk süresini de önce 80 güne sonra da 30 güne indirmeyi planlıyor.

İkinci sorunu ise, kişi başı yolculuk maliyetini 200 bin dolara indirerek çözeceğini iddia ediyor Musk. Hatta bu maliyetin daha sonraları 100 bin dolara kadar ineceğini de söylüyor. Bu işin sırrı da uzay gemisinin mimarisinde: ITS, yeniden kullanılabilir donanımlara sahip. Geminin yedek motorları 1000 kez, yakıt tankerleri 100 kez ve kendisi 12 kez kullanılabiliyor. Yörünge de yakıt ikmali yapabilme özelliği ise kalkıştaki yakıt masrafını ciddi ölçülerde düşürüyor.

Başlangıçta Mars’a bir defada 100 kişi götürülecek ama Musk bu sayının ve gemi hacminin zamanla büyüyeceğini söylüyor. Yolcuların konforu da ihmal edilmemiş: Musk’ın anlattıklarına bakılırsa ITS yerçekimsiz odaları, sinema salonları ve bir kafeteryası olan keyifli bir gemi olacak.

SpaceX firmasının ticari ilişkiler içinde olduğu NASA’nın da kendi Mars projesi olduğu, 2025’te insanları bir astroidin üzerine indirdikten sonra 2030’larda Mars’a insan indirmeyi planladığı biliniyor. Musk bu konuda ayrıntıya girmese de, NASA ile SpaceX arasında bu konuda da bir anlaşma olduğu tahmin ediliyor. 

KAYNAKLAR

  • 1. http://www.businessinsider.com/planetary-scientist-explains-feasibility-of-elon-musks-plan-to-colonize-mars-2016-
  • 2. https://www.engadget.com/2016/09/27/spacex-elon-musk-mars-mission-details