Buzullar Eriyebiliyorsa Tersi de Mümkün mü?


Dila Altındiş

Arizona Üniversitesi'nde araştırma yapan bir grup bilim insanı, kutup bölgesinde rüzgâr enerjisiyle çalışarak buzun altındaki suyu yüzeye çıkaracak 10 milyon pompanın iklim değişikliğinin önüne geçebileceğini iddia etti. Çılgın projenin faturasının 500 milyar dolar olacağı açıklandı.

Fosil yakıt kullanmayan araçlar, et içermeyen beslenme diyetleri, yenilenebilir enerji kaynakları alternatifleri gibi çözüm önerilerini sık sık duyuyoruz ama bu seferki bizi hazırlıksız yakaladı; fizikçi Steven Desch ve ekibinin iddiası, Kuzey Kutbu'ndaki buzulların yeniden buzul haline getirilebileceğini akla getirdi.

Mevcut buzul kütlelerin 2-3 metre kalınlığında olduğunu belirten Desch'in projesi Earth's Future (Dünya'nın Geleceği) adlı dergide yayımlandı. Projenin bir benzeri de buzullara aerosol parçacıkları serpiştirerek güneş ışımasını yeniden uzaya göndermeyi ve küresel ısınmayı yavaşlatmayı öneriyordu. Bir başkası, kutup bölgesindeki atmosfere deniz suyu püskürterek güneş ışığının buzulların üzerine düşmesini engelleyecek bulutlar oluşturmak niyetindeydi.

Desch'in projesi ise, temelde yüzeye çıkarılan suyun sıfırın altındaki derecelerde kendiliğinden donarak buzul tabakayı kalınlaştıracağı varsayımına dayanıyor. Araştırmacılar, suyu yüzeye çıkaracak pompaların bölgenin yüzde 10'unu kaplayacak şekilde yerleştirilmesi gerektiğini söylüyor. Söz konusu bölge kuzey kutbu olunca, iklim değişikliğinin önüne geçeceği ileri sürülen projenin maliyeti de haliyle astronomik oluyor.

Hesaplamalara göre pompalara dönüştürülecek 100 milyon ton çeliğin üretimi ve 10 yıl boyunca işletimi, 500 milyar doları buluyor. Projenin sahipleri, kuzey kutbundaki buzulları 15 yıl önceki seviyelerine geri çevirebileceklerini iddia ediyor.

Proje elbette ki, herkesin aklına yatmış değil. ABD Kar ve Buz Veri Merkezi'nden (NSIDC) Julienne Stroeve, ''Buz kütleleri kalınlaşsa bile, karbon gazı salımı seviyesi düşmeyecektir. Daha alçak enlemlerde ortaya çıkan küresel ısınma, hem hava hem de okyanus yoluyla yeniden buzullara girmenin yolunu bulacaktır'' dedi.

NSIDC verileri, bugünkü haliyle buzulların 13,38 milyon kilometrekare yer kapladığını, bu sayının geçen yıl hesaplanandan 260 bin kilometrekare daha az olduğunu gösteriyor.  Meteorologlar ise buzulların, atmosfere yayılan karbondioksit seviyesine bağlı olarak her on yılda yüzde 13 oranında eridiğini belirtiyor. Her iki kutupta son 30 yılda 1 milyon kilometrekareden büyük bir alan erimiş durumda.

Gerçekleşmeyeceğini bilsek bile suyun yeniden buzul haline gelebileceğini hayal etmek güzeldi. Zira araştırmalar karbon salımı konusunda radikal kararlar alınmadığı takdirde, Kuzey Kutbu'nun 2030'da tamamen erimiş olacağını gösteriyor.

KAYNAKLAR

  • 1. https://nsidc.org/arcticseaicenews/
  • 2. https://www.theguardian.com/world/2017/feb/12/plan-to-refreeze-arctic-before-ice-goes-for-good-climate-change
  • 3. https://futurism.com/for-500-billion-scientists-think-they-can-refreeze-the-arctic/